اعلامیه سازمان ملل متحددرباره حقوق معلولین

مجمع عمومی با توجه به تعهد کشورهای عضو،طبق منشور سازمان ملل ، به اتخاذ اقدامات مشترک وجداگانه با همکاری سازمان ملل نسبت به ارتقاء سطح زندگی ، تامین اشتغال کامل ورشد وتوسعه اقتصادی واجتماعی ،با تاکید براعتقادخودبه حقوق وآزادیهای اساسی بشر واصول صلح وحیثیت و ارزش افرادبشر وعدالت اجتماعی که در منشور سازمان قیدگردیده ، با درنظر داشتن " اعلامیه جهانی حقوق بشر " "میثاقهای بین المللی حقوق بشر " "اعلامیه حقوق کودکان " و"اعلامیه حقوق اشخاص کم توان ذهنی " و"معیارهای ناظر بررشد اجتماعی که دراساسنامه ها ،میثاقها، توصیه ها و قطعنامه های "سازمان بین المللی کار " سازمان بهداشت جهانی " " صندوق ملل متحد برای کودکان " و دیگر سازمانهای قیدشده .

1-  منظور ازمعلول کسی است که به علت نقص جسمی یا ذهنی (چه مادرزاد وچه غیرآن) تاحدی یا به کلی از تامین ضرورتهای زندگی عادی فردی یا اجتماعی ناتوان است .

2-معلولین باید ازتمامی حقوقی که در این اعلامیه مقرر شد هم برخوردار شوند . در اعطای حقوق به این معلولین نباید هیچگونه استثناء وتمایز وتبعیضی برپایه نژاد،رنگ ، جنسیت ، زبان، مذهب، عقاید سیاسی وغیرآن ،ملیت و پایگاه اجتماعی، میزان ثروت ،وضع تولد یا هروضع دیگری که به خود معلول یا خانواده اش مربوط می شودوجود داشته باشد .

3-حفظ حیثیت انسانی معلولین ،حق ذاتی آنهاست معلولین صرف نظر از علت ، کیفیت وحدت نقص وناتوانی شان ، دارای همان حقوق اساسی هستند که سایر هموطنان همسنشان ازآنها برخوردارند . حق برخورداری از یک زندگی دلپذیر وحتی المقدور عادی ، درراس این حقوق قرار دارد.

4-معلولین دارای همان حقوق مدنی وسیاسی هستند که انسانهای دیگر ازآنها برخوردارند ،بند7"اعلامیه حقوق اشخاص کم توان ذهنی" ناظر به رفع هرنوع محدودیت یا نقص این حقوق درمورد معلولین ذهنی است .

5-                      باید اقداماتی به عمل آورد تا معلولین بتوانند دحتی المقدور متکی به خود باشند .

6-معلولین حق برخورداری از معالجات پزشکی ،روانی وناتوانی ازجمله به کمک اعضای مصنوعی ،توان بخشب طبی و اجتماعی ، تحصیلات ،تعلیمات حرفه ای ، کمک، مشورت، اشتغال و غیره را به حداعلا ارتقاءدهند وسریعاًبه زندگی اجتماعی بازگردند .

7-معلولین حق برخورداری ازامنیت اقتصادی واجتماعی وحق برخورداری از یک زندگی دلپذیررا دارند . آنان موافق استعدادهای خود حق استخدام شدن و اشتغال به حرفه های سودمند ومولد وعضویت در اتحادیه های کارگری را دارند .

8-         مقتضی است نیازهای خاص معلولین درتمام مراحل برنامه ریزی اقتصادی و اجتماعی مدنظر باشد.

9-         معلولین حق زندگی کردن با خانوادخ خود یا خانواده ای که آنان را به فرزندی قبول می کندوحق شرکت در تمام فعالیتهای اجتماعی تولیدی یا تفریحی را دارند . هیچ معلولی را نمی توان ملزم به سکونت در محلی متفاوت کرد مگر آنکه وضع وی و نفع وی مستلزم سکونت درآنجا باشد .چنانچه سکونت معلول دریک محل خاص اجتناب ناپذیر باشد . محیط وشرایط مساوی در آنجا بایدتا حد امکان نزدیک به شرایط زندگی افراد عادی همسن او باشد.

10- معلولین بایددرقبال هرگونه استثمار، مقررات ورفتار تبعیض آمیز،اهانت آمیزوناشایست موردحمایت  قرارگیرد. 

11- معلولین به هنگام لزوم بایدحق برخورداری ازکمکهای حقوقی برای حمایت ازنفس ودارایی شان راداشته باشندچنانچه معلولی به محاکمه کشیده شود،دادگاه بایدوضع جسمی وذهنی اوراکاملاًدرنظرگیرد.

12-مشورت باسازمانهای معلولین درموردمسائل مربوط به حقوق معلولین سودمندخواهدبود.

13-معلولین ،خانواده ها وجامعه های آنان رابایدبه هرطریق مناسب نسبت به حقوقی که دراین اعلامیه قیدشده است آگاه کرد.